5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 89-90-91-92-93-94-95-96-97-98-99 Cevapları 1. Kitap

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı 89-90-91-92-93-94-95-96-97-98-99. Sayfa Cevapları 1. KİTAP 2026-2027 eğitim-öğretim yılı konusu içerisinde 5. sınıf öğrencilerinin en çok ihtiyaç duyabileceği konular arasında bulunan ve içerisinde Gazi Mustafa Kemal ve Sığırtmaç Mustafa Metni Cevapları konusunun da yer aldığı 5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 89-90-91-92-93-94-95-96-97-98-99 Cevapları konusunu paylaştık. Cevaplarla ilgili görüş ve önerilerinizi yorumlardan yazarak bildirebilirsiniz.

5.Sınıf MEB Yayınları Türkçe Ders Kitabı 89-90-91-92-93-94-95-96-97-98-99. Sayfa Cevapları 1. KİTAP Gazi Mustafa Kemal ve Sığırtmaç Mustafa Metni Cevapları

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 89 Cevapları Birinci Kitap

Keşif Yolculuğu

Atatürk’ün “En büyük savaş, cahilliğe karşı yapılan savaştır.” sözüyle ilgili düşüncelerinizi söyleyiniz. Sizce Atatürk’ün cahillik ile yapılan savaşı “en büyük savaş” olarak ifade etmesinin sebebi ne olabilir?
Cevap: Atatürk’ün bu sözü, bilgisizliğin bir milletin gelişmesinin önündeki en büyük engel olduğunu vurgular. Cahilliğe karşı savaşmanın en büyük savaş olarak ifade edilmesinin sebebi, ancak eğitimli bir toplumun kalkınabileceğine ve bağımsızlığını koruyabileceğine inanmasıdır.

Atatürk’ün eğitime verdiği önem ile ilgili edindiğiniz bilgileri arkadaşlarınızla paylaşınız.
Cevap: Atatürk, Harf İnkılabı’nı gerçekleştirerek okuma yazmayı kolaylaştırmış, Millet Mektepleri açtırarak herkesin eğitim almasını sağlamıştır. “Öğretmenler, yeni nesli cumhuriyetin fedakâr öğretmen ve eğitimcileri, sizler yetiştireceksiniz.” sözüyle de eğitime verdiği önemi göstermiştir.

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 91 Cevapları MEB Yayınları

Materyalimi Seçiyorum

“Atatürk ve çocuk” konulu metinler bulmak için bir araştırma yapınız. Önce genel ağdan metin adlarını belirleyebilirsiniz. Ardından halk veya okul kütüphanesinden ulaştığınız metinler arasından birini seçiniz. Seçtiğiniz metni inceleyiniz. Gerekirse farklı kaynaklara da başvurabilirsiniz. Elde ettiğiniz bilgileri sınıfta paylaşınız. Araştırma sürecinizi bilgiye ulaşım, konuya ve amaca uygunluk açısından değerlendiriniz.
Cevap: Araştırmam sonucunda “Atatürk ve Çocuk” konulu birçok metne ulaştım. Bunlardan “Gazi Mustafa Kemal ve Sığırtmaç Mustafa” metnini seçtim. Bu metin, Atatürk’ün çocuklara olan sevgisini ve eğitime verdiği önemi çok güzel anlatıyor. Araştırma sürecinde internetten ve okul kütüphanesindeki kitaplardan yararlandım; ulaştığım bilgilerin konu ve amaca uygun olmasına dikkat ettim.

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 92 Cevapları MEB Yayınları

1. Etkinlik

a. Aşağıdaki kelimelerin okuduğunuz metinde hangi anlamda kullanıldığını bulmak üzere yer aldıkları cümlenin öncesi ve/veya sonrasını inceleyiniz. Ardından metnin bağlamından hareketle kelimelerin hangi anlamda kullanıldığını belirleyip işaretleyiniz.
Cevap: “sığırtmaç”: sığır (inek, öküz vb.) gütmekle görevli kişi anlamında kullanılmıştır. “garip”: kimsesiz, zavallı anlamında kullanılmıştır. “onurlu”: kişiliğine, haysiyetine düşkün anlamında kullanılmıştır.

b. Bu kelimeler dışında metinde anlamını bilmediğiniz bir kelime veya kelime grubu varsa aynı şekilde inceleme yaparak anlamlarını tahmin ediniz. Tahminlerinizin doğruluğunu öğretmeninizden yardım alarak kontrol ediniz.
Cevap: (Bu etkinlik, öğrencinin metinde bilmediği kelimeleri bağlamdan tahmin edip öğretmeniyle doğrulamasıyla uygulanır.)

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 93 Cevapları MEB Yayınları

2. Etkinlik

Aşağıdaki soruları okuduğunuz metinden hareketle cevaplayınız.
1. Mustafa neden sığırtmaçlık yapmaktadır?
Cevap: Mustafa, fakir bir aileden geldiği ve geçimini sağlamak için sığırtmaçlık yapmaktadır.

2. Gazi Mustafa Kemal, Sığırtmaç Mustafa’nın neden hasta olabileceğini düşünmektedir?
Cevap: Gazi Mustafa Kemal, çocuğun sararmış benzini ve şiş karnını fark ettiği için hasta olabileceğini düşünmüştür.

3. Mustafa Kemal, hangi olay sonucunda Sığırtmaç Mustafa’nın okur-yazar olmadığını anlamıştır?
Cevap: Mustafa Kemal, çocuğa aylık kazancından yıllık kazancını hesaplamasını sorduğunda, çocuğun bunu hesaplamakta zorlanması üzerine onun okuma yazma bilmediğini anlamıştır.

4. Sığırtmaç Mustafa, kendisine verilen parayı kabul etmek için ne önermiştir?
Cevap: Sığırtmaç Mustafa, yanında bulunan cevizleri Gazi Mustafa Kemal’in satın alması karşılığında parayı kabul edebileceğini önermiştir.

5. Sığırtmaç Mustafa, hangi kurumlarda eğitim almıştır?
Cevap: Sığırtmaç Mustafa, Beşiktaş’taki 19. İlk Mektep’i, Maçka’daki Fevziye Lisesi’ni, Kuleli Askeri Lisesi’ni ve Kara Harp Okulu’nu bitirmiştir.

3. Etkinlik

Okuduğunuz metnin kahramanlarının aşağıdaki davranışlarından hareketle hangi kişilik özelliklerine sahip olduğu söylenebilir? Yazınız.
Cevap: Gazi Mustafa Kemal’in davranışlarından, onun sevecen, merhametli, eğitime önem veren ve fırsat eşitliğine inanan bir kişiliğe sahip olduğu anlaşılmaktadır. Sığırtmaç Mustafa’nın davranışlarından ise onun onurlu, dürüst ve çalışkan bir kişiliğe sahip olduğu anlaşılmaktadır.

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 94 Cevapları MEB Yayınları

4. Etkinlik

Atatürk İçin

a. “Atatürk İçin” şiirini biçim özellikleri bakımından inceleyiniz ve aşağıdaki tabloyu tamamlayınız.
Cevap: Şiirin adı: Atatürk İçin. Şairi: Osman Atilla. Dörtlük sayısı: 2 (kısaltılmış hâliyle). Toplam dize sayısı: 8. Her dörtlükteki dize sayısı: 4. Şiirde sık tekrarlanan hitap sözü: “Atam”.

b. Şiirin eşit sayıdaki dizelerden oluşan dörtlükler hâlinde yazılması, görünüşünde nasıl bir düzen oluşturmuştur? Açıklayınız.
Cevap: Şiirin her dörtlüğünün eşit sayıda dizeden oluşması, şiire görsel bir denge ve düzen kazandırmıştır. Bu düzen, şiirin okunuşunda da bir ahenk oluşturur.

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 95 Cevapları MEB Yayınları

c. Biçim özelliklerinin şiirin düzeni, ritmi ve söyleyişine katkısını açıklayarak ilgili bölümleri eşleştiriniz.
Cevap: Dörtlükler hâlinde yazılması şiire görsel düzen katmıştır. Eşit sayıda dize kullanılması şiirin ritmini oluşturmuştur. “Atam” hitap sözünün tekrarlanması ise şiire ahenkli bir söyleyiş kazandırmıştır.

5. Etkinlik

a. Okuduğunuz “Atatürk İçin” adlı şiirden alınan aşağıdaki dizeye göre soruları cevaplayınız.
“Dağlar altımızda at oldu bizim.”
Bu dizede dağlar hangi varlığa benzetilmiştir? Söyleyiniz.
Cevap: Bu dizede dağlar, ata (hayvana) benzetilmiştir.

Dağ ile at arasında hangi ortak özellik kurulmuş olabilir? İşaretleyiniz.
Cevap: Dağ ile at arasında “üzerinden kolayca geçilebilme, aşılabilme” ortak özelliği kurulmuştur; dağlar, at gibi kolayca aşılan bir engel olarak anlatılmıştır.

Şairin “Dağları aştık.” demek yerine bu ifadeyi kullanması mücadeleyi nasıl göstermiştir? İşaretleyiniz.
Cevap: Şair bu ifadeyle, dağların aşılmasının ne kadar kolay ve hızlı gerçekleştiğini, Türk milletinin azim ve kararlılığının büyüklüğünü etkileyici bir şekilde göstermiştir.

6. Etkinlik

a. Aşağıdaki metni koyu yazılmış ifadelere dikkat ederek okuyunuz.
Cevap: (Bu etkinlik, verilen metnin koyu yazılmış ifadelere dikkat edilerek okunmasıyla uygulanır.)

b. Metinde Atatürk’ü veya başka bir adı betimleyen (niteleyen) kelimeleri örnekteki gibi gösteriniz.
Cevap: “öğrenmeyi seven” → Mustafa Kemal, “kitap okuyan” → Mustafa Kemal, “soran, araştıran” → Mustafa Kemal, “dikkatle dinleyen” → Mustafa Kemal, “Milletine güvenen” → Mustafa Kemal, “zor zamanlarda yılmayan” → Mustafa Kemal, “çözüm üreten” → Mustafa Kemal, “geleceği aydınlatan” → eserler.

c. Aşağıdaki soruların cevaplarını arkadaşlarınızla tartışınız.
Bu kelimeler hareket mi anlatıyor, varlığa bir özellik mi kazandırıyor?
Cevap: Bu kelimeler varlığa (Mustafa Kemal’e) bir özellik kazandırmaktadır; onun niteliklerini belirtmektedir.

“Okuyan çocuk” ile “çocuk okuyor” arasında nasıl bir fark vardır?
Cevap: “Okuyan çocuk” ifadesinde “okuyan” kelimesi çocuğu niteleyen bir sıfat görevindedir; “çocuk okuyor” ifadesinde ise “okuyor” bir eylemi, yani çocuğun yaptığı işi bildirir.

Bu ifadeler olmasaydı Atatürk hakkında aynı ayrıntıları öğrenebilir miydik?
Cevap: Hayır, öğrenemezdik. Çünkü bu betimleyici ifadeler, Atatürk’ün kişilik özelliklerini somut ve ayrıntılı bir şekilde anlamamızı sağlamaktadır.

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 96 Cevapları MEB Yayınları

ç. Aşağıdaki kelimelerden en az üçünü kullanarak defterinize Atatürk’ü anlatan bir paragraf yazınız. (düşünen, çalışan, araştıran, dinleyen, üreten, öğrenen, geliştiren, planlayan, yol gösteren)
Cevap: Atatürk, sürekli düşünen, araştıran ve öğrenen bir liderdi. Milletinin geleceği için yeni çözümler üreten ve her zaman yol gösteren bir kişiliğe sahipti. Ülkesini kalkındırmak için durmadan çalışan bir öncüydü.

d. Karekodu okutarak “Doğrusunu Yakala” adlı etkileşimli içeriği yönergeler doğrultusunda tamamlayınız.
Cevap: (Video ile alakalı sorular daha sonra eklenecek)

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 97 Cevapları MEB Yayınları

7. Etkinlik

a. “Oğlu Hüseyin’den Emine Ana’ya Mektuplar” metninin işlenişinde yer alan 83. sayfada verilen 7. Etkinlik’teki düğüm bölümü örneğini ve 87. sayfada verilen 8. etkinlikte yazdığınız serim bölümünü okuyunuz.
Cevap: (Bu etkinlik, öğrencinin önceki sayfalardaki kendi yazdığı serim bölümünü tekrar okumasıyla uygulanır.)

b. Aşağıda verilen yönergelerden hareketle düğüm bölümünü yazınız. Düğüm bölümünü yazarken aşağıdaki yönergelere dikkat ediniz: Yazdığınız serim bölümüne ve hikayenizin planına uygun olarak olayları kurgulayınız. Olay örgüsünü oluştururken merak unsuru oluşturmaya özen gösteriniz. En az birkaç paragraftan oluşacak şekilde düğüm bölümünüzü yapılandırınız. Kahramanlarınızın karşılıklı konuşmalarına yer vermeyi unutmayınız. Yazınızda ekleme bildiren bağlantılı ifadelere (ayrıca, bir de, bundan başka, bunun dışında, hatta, hem…hem…) yer veriniz.
Kişiler: Eren (11 yaşında), Eren’in arkadaşı Ferhat, köylüler, düşman askerleri, Türk gözcü askeri, Atatürk.
Yer: Eren’in köyü, cephe hattı.
Zaman: Sıcak bir yaz günü.
Cevap: Eren ve arkadaşı Ferhat, köyün yakınındaki tepede oynarken uzaktan bir grup asker gördüler. Önce korktular, hatta saklanmayı bile düşündüler. Ama askerlerin Türk üniforması giydiğini fark edince rahatladılar. Ayrıca askerlerden biri onlara doğru yaklaşıp gülümseyerek seslendi. Eren, bu askerin köyün yakınındaki cephe hattında görevli bir gözcü olduğunu öğrendi. Asker, çocuklara bölgede düşman hareketliliği olup olmadığını sordu. Eren ve Ferhat, gördükleri her şeyi büyük bir heyecanla anlattılar. Bundan başka, köyün girişinde şüpheli bir iz gördüklerini de söylediler. Gözcü asker bu bilgi için onlara teşekkür etti ve hemen komutanına haber vermek üzere yola koyuldu.

c. Yazma sürecinizi tema sonundaki “Yazma Becerisi Öz Değerlendirme Ölçeği”ni kullanarak değerlendiriniz.
Cevap: (Bu etkinlik, öğrencinin kendi yazdığı düğüm bölümünü verilen ölçeğe göre değerlendirmesiyle uygulanır.)

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 98 Cevapları MEB Yayınları

8. Etkinlik

a. Karekodu okutarak “Atatürk Kurtuluş Savaşı’nda” adlı şiiri dikkatlice dinleyiniz.
Cevap: (Dinleme metni ile ilgili cevaplar daha sonra eklenecek)

b. Geminin bacasından tüten dumanla ne arasında ilişki kurulmuştur? Bu söz sanatı nedir?
Cevap: (Dinleme metni ile ilgili cevaplar daha sonra eklenecek)

ç. Şairin şiirde söz sanatlarını kullanması şiiri nasıl etkilemiştir?
Cevap: (Dinleme metni ile ilgili cevaplar daha sonra eklenecek)

5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı Sayfa 99 Cevapları MEB Yayınları

Konuşalım

9. Etkinlik

“Bir çocuğun hayali ile ailesinin beklentisi çatıştığında neler olabilir?” sorusunun cevabına yönelik bir konuşma yapınız. Konuşmanızı yapmadan önce aşağıdaki yöntemlerden birini seçiniz: Empati kurarak konuşma, soru-cevap ya da kelime ve kavram havuzundan seçerek konuşma. Aşağıdaki havuzdan en az beş kelime seçiniz ve seçtiğiniz bu kelimeleri kullanacağınız bir konuşma yapınız: hayal, kararlılık, özlem, vazgeçmemek, sorumluluk, cesaret, eğitim, azim, fedakarlık.
Cevap: (Bu etkinlik sınıf içinde sözlü olarak, öğrencinin kendi konuşmasını hazırlayıp sunmasıyla uygulanır. Örnek: “Bir çocuğun hayali ile ailesinin beklentisi çatıştığında büyük bir kararlılık ve cesaret gerekir. Örneğin çocuk resim yapmayı çok istiyor ama ailesi onun doktor olmasını bekliyor olabilir. Bu durumda çocuk, hayalinden vazgeçmemek için azimle çalışmalı, aynı zamanda ailesine karşı sorumluluklarını da unutmamalıdır. Fedakarlık göstererek her iki tarafı da mutlu edecek bir yol bulmaya çalışmalıdır.”)